
Ïðî÷èòàíèé : 3765

|
Òâîð÷³ñòü |
Á³îãðàô³ÿ |
Êðèòèêà
Á²Ëß ÎÇÅÐÀ Ó Ë²Ñ²
Òåìíèé ë³ñ, ñòåæèíà á³ëà:
÷óäíî òàê, íåìîâáè ñíèòüñÿ…
— Ïðè÷à¿ëàñü òî ëèñèöÿ?
— ͳ, ã³ëëÿêà ïîðóä³ëà:
õòîñü ¿¿ çëàìàâ ³ êèíóâ.
— Çà ÿêó æ òàêó ïðîâèíó?
ß ìîâ÷ó — ³ òè ìîâ÷èø.
Äåíü ñòຠâñå ãàðÿ÷³ø.
Çàëèøèëèñü áàòüêî é ìàòè
íà óçë³ññ³ íà òðàâ³,—
íàì îá³ä ïðèãîòóâàòè.
…Ùî öå â òåáå íà áðîâ³?
Ãëèöÿ? Äàé çí³ìó ðóêàìè.
Íó, òà ñò³é æå… äåðåçà!
Ãëÿíü îí: íà ñîñí³ íàä íàìè
á³ëêà øèøêó îáãðèçà…
Òà ìàëåíüêà Íàòàëþêà
ðàïòîì êðèêíóëà: — Ãàäþêà!
— ͳ,— êàæó,— çâè÷àéíèé âóæ,
ñàì ò³êàâ â³í ÷èìäóæ.
Äå éîãî, ïèòàºø, õàòà,
³ ÷îãî óøèâñü ïðîæîãîì? —
Îé ä³â÷àòî÷êî-íåáîãî,
òè — øèðîê³ î÷åíÿòà!.
Òè äî âñüîãî æ áî ö³êàâà,
êâ³òîíüêî ëàñêàâà.
Øóì êðóãîì, íåìîâ õòî áðîäèòü…
Ãðóøêà ñòåæêó çàãîðîäèòü,
â³ëüõà ðóêó ïîäຠ—
³ íå çíàºø, äå ò賺…
Ãðèá íàéøëà îñü Íàòàëþñÿ.
Äàé ñþäè — ÿ ïîäèâëþñÿ!
³ä òàêîãî — ò³ëüêè ìîð.
Êèíü éîãî, öå ìóõîìîð.
Çàðàç íà ãðèáè ùå á³äíî:
áåç äîù³â æå ¿õ íå âèäíî,
ï³äåì ³íøî¿ äîáè
ïî îïåíüêè é ïî ãðèáè.
Îñü ïåíüî÷êè, òðóõë³, ïð³ë³;
òðè áåð³çêè á³ë³-á³ë³,
âñ³ ó ôàðòóøêàõ, â íàðÿä³,
àæ òðåìòÿòü — òàê³ íàì ðàä³…
Ïàïîðîòü òåáå çàáàâèòü:
ãîñòðå ëèñòÿ ðîçïóøàâèòü,
ðóêó âðàç òâîþ øåðøàâèòü,
êëè÷å âñå: — Æó-æó, æó-æó,
ï³ä³éäè — ùîñü ³ñêàæó!
— ͳ, òè êðàùå íàñ ç³ðâè! —
çáîêó ÷óëîñü îä òðàâè.
Îãëÿíóëèñü: òàì, äå ò³í³,
ë³ñîâ³ äçâ³íî÷êè ñèí³…
Òóò Íàòàëÿ òàíöþâàòü:
— Îñüäå òðè… ÷îòèðè, ï'ÿòü!
Ðâó äëÿ ìàìè, ðâó äëÿ òàòà,—
÷óºòå, ÿê äçâîíÿòü äçâ³íêî? —
Îé ðóñÿâåíüêà äèòèíêî,
òè — øèðîê³ î÷åíÿòà!
Ïàâóòèííÿ ì³æ äåðåâ;
äóìຠíà í³ì ïàâóê…
×óòè äåñü ³ ãðþê, ³ ðåâ.
Òî ë³ñíèê ðóáຠäðîâà,
ìóêຠâ äâîð³ êîðîâà…
À ç ñîñíè ïòàøèíà: ÷èðê!
Ãëÿíå âíèç — ³ í³÷è÷èðê…
Òè öå, äÿòëîíüêó ðÿáåíüêèé,
íà ãîë³âö³ ÷åðâîíåíüêèé?
Ö³ëèé äåíü îòî êëîïî÷åø —
¿ñòîíüêè, ãîëîäíèé, õî÷åø?
Ñîíöå â ëèñò³ ïðîçèðà,—
ëèñêîòèòü ñîñíè êîðà…
Ìè ç òîáîþ ³äåìî.
Ñòåæêà â — òî çíîâó ùåçíå.
Îçåðî — íåìîâ òðþìî,
òà òàêå æ áî âåëè÷åçíå,—
òèõî â áåðåãàõ ëåæèòü.
Ïòàøêà ïèñíå: õî÷ó æèòü!
Êðèëüöåì îá òðþìî ÷åðêàº,
âìåíò çí³ìàºòüñÿ é çíèê຅
˳ñ øóìèòü òà âñå ãóäå —
ãîëîâà êðóãîì ³äå…
Âðàç øåïî÷å Íàòàëþñÿ:
— ß æ áîþñÿ, ÿ áîþñÿ,—
çóáè ñêàëèòü îí âåäì³äü…
— ͳ, âèáëèñêóº òî ì³äü.
— Çâ³äê³ëÿ æ óçÿòèñü ì³ä³
â ñòîâáóð³ ñòàðîãî äóáà?
— Îõ, äèòèíîíüêà òè ëþáà,
ñê³ëüêè ïîáóâàëî ãèä³
â íàøèõ ñåëàõ ³ ë³ñàõ!..
Ìè òîé äåíü çàïàì'ÿòàëè
â ÷àñ ôàøèñòñüêî¿ íàâàëè.
Ùî òóò ä³ÿëîñü — öå æ æàõ!
Âîðîãè ïðèéøëè â ñåëî,
êîæåí ç íèõ — íåìîâ òîé çâ³ð,
çàá³ãàþòü ïðîñòî â äâ³ð.
Îé, ÿê ñòðàøíî òî áóëî!
 íèõ íà êàñêàõ — íà÷å ðîãè.
— Ïàäàé,— ãåëãàþòü,— ó íîãè!
Âñÿ çåìëÿ öÿ âæå íå âàøà:
ëþäè, é õë³á, ³ êîí³, é íàøà.
Âè æ â³äíèí³ â íàñ ðàáè —
ùî íå ñêàæåì, òå é ðîáè.
Íàøó ìîâó ïåðåéìàéòå,
à ñâîþ ãåòü çàáóâàéòå;
òå, ùî ¿ñòè ³ ùî ïèòü,—
çà êîðäîí äî íàñ âåç³òü!
 ìåíå æ äóìêà: òðåáà áèòèñü,
à íå ò³ëüêè áîðîíèòèñü!
Âëàäà íàñ ïîïåðåäæàëà:
âèðâàòè ãàäþ÷³ æàëà!
Ñèëè çáðîéí³¿ ãîòîâ³
â íàñ áóëè íàïîãîòîâ³,
ïðîòè âîðîãà ùîá ñòàòè.
Òè, Ðàäÿíñüêàÿ êðà¿íî,
âñ³õ ñèï³â ñêëèêàé, ÿê ìàòè,—
õàé æå âñòàíóòü âîºäèíî
ðîñ³ÿíè é óêðà¿íö³,
á³ëîðóñè é ìîëäàâàíè.
Âäàðèòü Àðì³ÿ Ðàäÿíñüêà —
ñèëà çí³òèòüñÿ ïîãàíñüêà.
Ìè æ ³äåì ó ïàðòèçàíè.
Íå çáîðîòü íàì ïîîäèíö³
öèõ çàãàðáíèê³â, çàáðîä,
ùî ðîçïàëþþòü â³éíó…
…Äàé íà ìèòü ïåðåäèõíó.
Íàòàëþíþ, ùî òè! ùî òè!
â òåáå ñëüîçè…
Íàø íàðîä
öèõ çàáðîä çì³òàâ àæ äîòè,
ïîêè ç íèõ íå çàëèøèëîñü
í³ îäíîãî ïàë³ÿ!
Ç íèìè â íàñ äàâíî ñê³í÷èëîñü.
…Îò ³ ðîçïîâ³äü ìîÿ.
ͳ, ÷åêàé… ³ùå… çãàäàþ:
ìè ç³áðàëèñü òàì, ó ãàþ,—
ïàðòèçàíè. Íàñ áàãàòî
(õòî â ÷³ì âèðâàâñü îä… ñîáàê)
³ óëþáëåíèé òâ³é òàòî —
ìîëîäèé òîä³ þíàê.
×óºìî: äîáè í³÷íî¿
áóõàþòü ç ãàðìàò ñþäè.
Ðîçðèâàþòüñÿ íàáî¿
íà óçë³ññ³… é áëèç âîäè…
² îäèí ³ç òèõ íàáî¿â
â äóá ïîïàâ…
Äàëåê³ äí³!
Ðàíó äóá ñâîþ çàãî¿â,
à íàðîä — íå çðàçó, í³.
Ëåí³í íàì âêàçàâ äîðîãó
â ò³ òðóäí³, ñòðàøí³¿ äí³.
Ïåðåìîãó, ïåðåìîãó
ìè îäåðæàëè â â³éí³!
Áóäåìî æ ñï³âàòü ç òîáîþ:
ïàø íàðîä çà ìèð ñòî¿òü.
Ïðîòè âîºí ìè é ðîçáîþ,
ìè çà òå, ùîá â äðóæá³ æèòü.
…ß çàìîâê. À Íàòàëþñÿ
ïîâòîðèëà: — «Íàø íàðîä…»
ß âåäìåäÿ íå áîþñÿ,
ÿ áîþñÿ òèõ çàáðîä.
Âñå ñèä³ëà òà æóðèëàñü.
Ùîñü ñïèòàòü ¿¿ êîðòèòü?
Òî íà îçåðî äèâèëàñü,
òî íà äóá, ùî áëèñêîòèòü…
Î! âæå ÷óòè ãîëîñ òàòà.
Íó õîä³ìî æ, Íàòàëþíü!
Òè — øèðîê³ î÷åíÿòà,
òè — íå þíü, à ùå ï³ä'þíü.
ß ï³äâ³âñü. Âîíà óñòàëà
³ çàäóìàíà ³äå…
— «Íàø íàðîä…» — âñå ïîâòîðÿëà.
…˳ñ øóìèòü êðóãîì, ãóäå.
Ëèø áåð³çîíüêè ìåðåæêà
ðàäî-ðàä³ñíî äðèæèòü…
À ³ç ë³ñó á³ëà ñòåæêà
ùåçíå âðàç — òî çíîâ á³æèòü,
óïåðåä á³æèòü, á³æèòü…
[1961]
Äæåðåëî:www.ukrlib.km.ru/
|
|